Hoe verander ik gewoontes

Wist je dat 70% van alles wat je doet gestuurd wordt door gewoontes, en tussen de 90 en 95% van ons gedrag is geautomatiseerd? Gewoontes zijn bedoeld om je leven gemakkelijker te maken, zoals ik eerder al beschreef. Je hoeft daardoor niet elke situatie te benaderen alsof hij nieuw is. Je hoeft niet elke keer af te wegen welke keuze je moet maken, je doet het gewoon omdat je het al ontelbare keren hebt gedaan. Uiteraard is dit versimpeld uitgelegd, maar dit is wel waar het in de basis op neerkomt. Het probleem is wel dat je brein geen onderscheid maakt tussen wat helpend is en wat niet. Het tweede probleem is dat je het knopje in je brein niet om kunt zetten, of wel?

Bewustwording, urgentie en verantwoordelijkheid

Als je niet-helpende gewoontes om wilt zetten naar helpende gewoontes dan is zijn er een aantal stappen belangrijk om te doorlopen. Allereerst moet jij je er zelf van bewust zijn dat je gewoontes jouw sturen en dat dit niet altijd helpend is. Dan is het vervolgens van belang dat je de urgentie voelt om er iets mee te doen. Als je die urgentie voelt, dan is het vervolgens aan jou dat jij de verantwoordelijkheid neemt voor die niet-helpende gewoontes en het veranderproces. Begrijp goed, dat jij de enige bent die invloed heeft en dat jij degene bent die het wil en kan veranderen. Als jij jezelf wilt veranderen omdat een ander dat wil, dan kan ik je bijna garanderen dat je niet slaagt in de verandering. Maar stel nu, dat je alle bovenstaande stappen hebt doorlopen, hoe zet ik dan mijn niet-helpende gewoontes om in helpende gewoontes?

Van niet-helpend naar helpend

Als je een verandering teweeg wilt brengen moet je dus in eerste instantie het bovenstaande wel doorlopen hebben. De wil om de verandering door te voeren moet vanuit jezelf komen. Simon Sinek noemt dit de "Why" vanuit de Golden Circle. Dit stukje, het "waarom," is de basis voor blijvende verandering. Van hieruit kijk je naar het "hoe." Dus de vraag is hoe we onze niet helpende gewoontes omzetten naar helpende gewoontes.

Allereerst is het belangrijk dat je weet waarom je wilt veranderen. Is het omdat je een gezond lichaam wilt, of omdat jij jezelf meer wilt ontwikkelen of omdat je een meer uitdagende werkomgeving wenst of misschien heb je meerdere beweegredenen om te veranderen. Breng dan eens in kaart welke gewoontes je hebt ontwikkeld met betrekking tot de bovenstaande wensen. Als je dit gedaan hebt, dan bestaat de kans dat je er in de loop van de tijd meer ontdekt omdat je nu bewust bezig bent met een veranderingsproces richting jouw groeimindset. Wat je vervolgens kunt doen is de gewoontelussen in kaart brengen. Wat betekent dit nu precies?

Bovenstaand model brengt de gewoontelus in vier stappen in kaart. Een voorbeeld:

Je telefoon trilt, je ontvangt een bericht.
Je voelt het verlangen om te weten wat er in het bericht staat.
Je pakt jouw telefoon en leest het bericht.
Je voelt voldoening als je het bericht gelezen hebt.

Voor elke gewoonte gaat deze lus op. Je merkt het niet omdat het volledig geautomatiseerd is door jouw brein om het je gemakkelijk te maken. Als je echter verandering aan wilt brengen in jouw gewoontes dan is het belangrijk dat jij je bewust bent van dit proces zodat je er invloed op kunt uitoefenen.

Kleine stapjes

Mocht je enthousiast geworden zijn en direct je leven om willen gooien, dan zou ik zeggen: Rustig aan en stap voor stap. Bekijk welke kleine niet-helpende gewoontes je direct aan kunt pakken en die op korte termijn winst opleveren. Als je merkt dat de nieuwe helpende gewoontes een plek hebben gevonden binnen jouw dagelijks reilen en zeilen, dan kun je er een gewoonte aan koppelen. Op deze manier ontstaat een ketting(reactie) aan helpende gewoontes die je bijvoorbeeld helpen de dag positief te starten of om productief te beginnen. Een voorbeeld: Je hebt besloten meer uit je dag te willen halen en om positief aan je dag te beginnen. Welke gewoontes helpen daarbij? Stel je voor dat je om 5.00 uur 's ochtends opstaat om meer tijd voor jezelf te hebben (gewoonte 1: laat opstaan is omgebogen naar vroeg opstaan), vervolgens maak je een kopje koffie voor jezelf en neemt de tijd om hier van te genieten en tijd voor jezelf te nemen (gewoonte 2: gehaast is omgebogen naar een ontspannen moment), vervolgens schrijf je één ding op waarvoor je dankbaar bent (gewoonte 3: focus op bevrediging halen uit materiële wensen voor de toekomst is omgebogen naar het waarderen wat je heb in het heden) en dan doe je hetgeen waarvoor je in eerste instantie zo vroeg opgestaan bent. Deze kleine stappen nemen slechts een klein deel van je tijd in, maar vormen de fundering van jou hogere doel. Je kunt elke gewoonte die je hierboven in het voorbeeld hebt gelezen vervangen door een andere, als het maar voor je werkt. Je zult zien dat niet alleen jouw gewoontes veranderen, maar dat jij als mens ook verandert.

Discipline

Als je denkt dat nu alles vanzelf gaat, dan moet ik je teleurstellen. Jouw brein is sterker dan je denkt en oude gewoontes doen hun best om het te winnen van de nieuwe gewoontes. Om deze reden helpt het om te werken aan je focus en discipline. Je hoort vaak dat mensen die ergens fanatiek mee gestart zijn, enorm gemotiveerd zijn. Dat is vrij logisch, omdat het nieuw is en je er zelf voor gekozen hebt, kun jij jezelf er gemakkelijk toe zetten. Maar wat nu als het nieuwe er vanaf raakt, de resultaten iets langer op zich laten wachten en die oude gewoontes toch ook wel oké leken te zijn? Dan zijn wij als mens snel geneigd om onze "comfortzone" weer in te kruipen en onze groeimindset te laten voor wat het is. Jammer. Train discipline door bijvoorbeeld:

Herinner jezelf eraan dat jij verantwoordelijk bent
Elke dag minimaal één ding te doen waar je geen zin in hebt
Creëer een routine
Je doelen en gewoontes op schrijven en ze te evalueren
Je doelen te visualiseren en hier bewust tijd voor te nemen
Een sterke partner aan jouw doelen en keuzes te koppelen die je van feedback op jouw proces kan voorzien
Ruim afleidingen uit de weg
Wees consistent, zelfs op slechte dagen
Omarm fouten, reflecteer en leer
Beloon jezelf

Conclusie

Om terug te komen op de vraag of je het knopje in je brein om kan zetten om je gewoontes en jouw mindset te veranderen is het antwoord natuurlijk JA! Maar besef wel dat jij het knopje elke keer om moet zetten want jouw brein zet het weer terug naar de gemaksstand. Op den duur zal je merken dat je steeds minder vaak bewust die knop om moet zetten en dat jouw gewoontes steeds meer van niet-helpend naar helpend zijn gegaan. Je wordt dus steeds meer de baas over jouw lichaam. Onthoud dat jij verantwoordelijk bent en niet iemand anders, dat maakt je enorm krachtig. Met behulp van deze, bovenstaande en andere kennis uit de blogs en artikelen ligt de weg naar onbegrensde groei voor jouw open!